NAP hoogte meten – Alles wat u moet weten

NAP hoogte meten – Alles wat u moet weten

NAP hoogte meten is belangrijk. Maar is het nu Nieuw Amsterdams Peil of Normaal Amsterdams Peil? In ieder geval worden in Nederland hoogten gemeten ten opzichte van NAP.

NAP staat voor Normaal Amsterdams Peil. Dit is de hoogte dat ongeveer gelijk is aan het zeeniveau op de Noordzee. De hoogten in Nederland zijn ten opzichte van dit peil aangegeven. Door het meten van NAP hoogten kan men projecten goed aan laten sluiten op de omgeven, maar ook problemen, zoals wateroverlast, voorkomen. Voor NAP hoogte meten gebruikt men vaak een waterpas, roterende laser of GPS meetapparatuur. De makkelijkste methode voor NAP hoogte meten is met GPS, omdat er dan geen bekende NAP hoogte nodig is.

Om alles duidelijk te maken over dit onderwerp zullen we in dit artikel de volgende vragen beantwoorden:

  • Wat is de betekenis van NAP?
  • Wat is NAP?
  • Hoe wordt NAP bepaald?
  • Waarom is de NAP hoogte belangrijk?
  • Welke methoden zijn voor NAP hoogte meten?
  • Waarom is GPS meten de makkelijkste manier voor NAP hoogte meten?

NAP hoogte meten: de oplossing

Het kan zo zijn dat u niet in de gelegenheid bent om dit gehele artikel te lezen. Daarom is er nog een mogelijkheid om meer te weten te komen over NAP hoogte meten.

U kunt via deze website een GPS meetsysteem proberen. Kijk daarvoor direct op deze pagina.

Meten en uitzetten

U kunt ook een demonstratie aanvragen van één van onze GPS meetsystemen. Bij deze demonstratie kunt u dan ook gerichte vragen stellen over NAP hoogte meten en natuurlijk ook over andere onderwerpen met betrekking tot GPS landmeten.

Mocht u geen tijd hebben voor een demonstratie of wilt u snel tussendoor de software van onze GPS meetsystemen proberen dan is dat mogelijk. Apglos Survey Wizard is de eenvoudigste software om GPS metingen mee uit te voeren. U kunt deze gratis downloaden van de Google Play Store.

De landmeetapp Apglos Survey Wizard heeft volledige functionaliteit met de GPS van uw Android apparaat. U kunt deze app dus volledig testen en het is gratis.

Natuurlijk is de nauwkeurigheid van onze GPS ontvangers beter dan die van de standaard Android apparaten. Mocht u dus een test willen doen met een nauwkeurig systeem, kijk dan op deze pagina.

Wat is de betekenis van NAP?

Over de betekenis van NAP is nogal verwarring. De een zegt dat NAP staat voor Normaal Amsterdams Peil en de ander zegt Nieuw Amsterdams Peil. Maar wat is nu het juiste. Volgens de website van Rijkswaterstaat staat NAP voor Normaal Amsterdams Peil. En dat lijkt e een betrouwbare bron. NAP staat dus voor Normaal Amsterdams Peil.

Wat is NAP?

NAP is dus een bepaald peil. Ten opzichte van dit peil zijn de hoogten in Nederland aangegeven. Zo is het hoogste punt van Nederland de Vaalserberg 322,4 m boven NAP. Maar er liggen ook delen van Nederland onder NAP.

NAP is dus het referentievlak of nulpunt qua hoogte. Maar dan rest eigenlijk de vraag nog wat het referentievlak voorstelt. Officieel is het referentievlak NAP gelijk aan het gemiddelde waterniveau van de Noordzee.

Maar het werkelijke ontstaat van NAP is een mooier verhaal. In de 17e eeuw waren er in Nederland veel overstromingen, waaronder de allerheiligenvloed in 1675, en was er veel wateroverlast. De stad Amsterdam wilde zich tegen de overstromingen beschermen.

Nederland was al lang bekend met het aanleggen van dijken. Toch liep Amsterdam tegen een probleem aan. Men wist niet hoe hoog ze de dijken aan moesten leggen.

Daarom ging men dagelijks de hoogste waterstanden meten in het IJ. Deze stond destijds nog in een open verbinding met de Zuiderzee, wat nu IJsselmeer is. De mensen in Amsterdam maten een compleet jaar van september 1683 tot september 1684.

Van alle metingen werd het gemiddelde bepaald. Dit was dus de gemiddelde hoogste vloedstand van het IJ. Dit gemiddelde peil werd stadspeyl genoemd, maar ook Amsterdams Peil.

De burgemeester Amsterdam van destijds, Johannes Hudde, liet 8 grote marmeren stenen in sluizen rondom het IJ metselen met daarin een groeve en de hoogte. Dit waren de voorlopers van de nu wel bekende peilschalen.

Johannes Hudde steen, voorloper van peilschaal

In de loop van de 18e eeuw werd dit Amsterdams Peil verspreid naar andere delen van Nederland. Dit werd gedaan door middel van waterpassingen. Door de algehele verspreiding werd het Amsterdams Peil door een koninklijk besluit landelijk van toepassing verklaard.

In 1875 werd een nauwkeurigheidswaterpassing uitgevoerd. Dit leidde tot een algehele verbetering van het peil of referentievlak. Dit betekent dat er minder afwijkingen in het peil zaten.

Wel moest er een nieuwe naam komen, zodat iedereen de verbetering van het referentieniveau als nulpunt zou gebruiken. Dit is nu dus het Normaal Amsterdams Peil.

Hoe wordt NAP bepaald?

Het NAP is dus bepaald door middel van hoogwaterstandmetingen in het IJ. Nu is NAP een vast gegeven.

Om het NAP overal beschikbaar te maken is er een netwerp gecreërd met peilmerken. Aan het eind van de 19e eeuw waren er in Nederland 4000 peilmerken. De peilmerken zijn in beheer van Rijkswaterstaat.

Door middel van waterpassing kon men de hoogte van het peilmerk overbrengen naar de locatie waar deze informatie van de hoogte nodig was.

Met maar 4000 peilmerken waren deze afstanden van het peilmerk tot de projectlocatie soms erg groot. Daardoor duurde het lang om de hoogte op de projectlocatie te krijgen en er was een grote kans op fouten. Elke slag (twee waterpasmetingen) kan men de baak verkeerd aflezen. En wanneer dat gebeurd dan ontstaat er een fout.

Daarom werden er meer en meer peilmerken in Nederland geplaatst. Op het hoogtepunt stonden er wel meer dan 35.000 peilmerken, die door Rijkswaterstaat om de zoveel jaar werden ingemeten door middel van waterpassing.

Vanwege GPS zijn er nu minder peilmerken nodig, omdat men met GPS de NAP hoogte direct op elk willekeurig punt kan bepalen.

Waarom is de NAP hoogte belangrijk?

De Amsterdammers wisten in de 17e eeuw al hoe belangrijk het was om de hoogte te kunnen bepalen. Als ze een dijk hadden gebouwd die op een deel lager was geweest dan van een ander deel dan had alles nog steeds kunnen overstromen.

Door gebruik te maken van NAP konden ze de dijken allemaal op één en dezelfde hoogte aanleggen. Hierdoor konden ze overstromingen tegengaan.

Een ander belangrijk punt om NAP hoogte te gebruiken is om wateroverlast te kunnen voorkomen. Regenwater stroomt nadat het is gevallen naar het laatste punt. Door alles uit te drukken in NAP kan men bijvoorbeeld op een tekening zien waar het water naartoe zal stromen. En als dit overlast zou veroorzaken dan kan men dat direct oplossen.

Verder is voor iedereen NAP hetzelfde. Het is het referentiepeil. Hierdoor zijn er geen communicatieproblemen. Op die manier kan iedereen er mee werken.

En dat viel in de 19e eeuw ook al op buiten de Nederlandse grenzen. In 1876 nam Pruisen het NAP al over. En daarna volgden meer landen. Zo werd in 1955 door een aantal landen een Europees hoogtenetwerk ingesteld dat gebaseerd is op het NAP. En in 2008 stelde de Europee Commissie het European Vertical Reference Frame, referentiekader voor hoogten, vast. Dat referentiekader is nog steeds gebaseerd op het NAP.

Welke methoden zijn er voor NAP hoogte meten?

Er zijn een aantal methoden voor NAP hoogte meten. De eerste heb ik al genoemd. Deze werd gebruikt voor het verspreiden van het NAP over Nederland. Dit is de waterpassing.

NAP hoogte meten met waterpassing

Bij waterpassen gebruikt met een waterpasinstrument en een baak. De baak wordt eerst op een punt met een bekende hoogte gezet. Daarna leest men de baak af door het waterpasinstrument. Daarna verplaatst men de baak in de richting van het project. Ook daar leest men de baak af door het waterpasinstrument. Dit geheel heet een slag.

NAP hoogte meten met waterpasinstrument

Dan laat men de baak staan, maar verplaatst men het waterpasinstrument. En dan voert men weer een slag uit.

Dit doet men tot men op de locatie is waar men de hoogte van nodig heeft. Daarna moet het gehele traject ook nog terug worden gemeten, zodat men de eventuele sluitfout kan bepalen.

Voor het NAP hoogte meten met een waterpasinstrument heeft men twee mensen nodig.

NAP hoogte meten met roterende laser

Bij kleine afstanden kan men de NAP hoogte meten met een roterende laser. De roterende laser moet dan worden opgesteld op een plaats waar men het punt met een bekende NAP hoogte kan zien, maar waar men ook het punt waar men de hoogte wil hebben kan zien.

NAP hoogte meten met roterende laser

Wanneer de roterende laser staat opgesteld dan kan men de baak met de ontvanger op het punt zetten waar de hoogte bekend is. En daarna kan men de ontvanger op de baak aflezen op het punt waarvan de NAP hoogte moet worden bepaald.

Dit kan door één enkele persoon worden uitgevoerd. De afstand voor deze methode is het liefst niet zo groot. Het is namelijk niet handig om een roterende laser te verplaatsten.

NAP hoogte meten met GPS

De laatste methode die ik hier beschrijf is het NAP hoogte meten met GPS. Een GPS meetsysteem bepaald in feite de exacte locatie waar het GPS systeem is.

Dit doet het GPS meetsysteem in latitude, longitude en altitude. En dat komt niet helemaal overeen met RD-coördinaten en met NAP hoogte.

Met de eenvoudige landmeetsoftware Apglos Survey Wizard, die bij al onze GPS meetsystemen wordt geleverd, worden deze latitude, longitude en altitude automatische omgerekend naar RD-coördinaten en een NAP hoogte. Hiervoor wordt de door het Kadaster bepaalde transformatie RDNAPTRANS2018 gebruikt.

Waarom is GPS meten de makkelijkste manier voor NAP hoogte meten?

De titel van deze paragraaf zegt het al. Het meten met GPS is de makkelijkste methode voor het NAP hoogte meten.

En dit heeft te maken met één belangrijk ding. Bij het gebruik van GPS zijn namelijk geen referentiepunten nodig. Dit betekent dat bij het gebruik van GPS geen hoogte van een peilmerk hoeft af te halen.

U kunt met al onze GPS meetsystemen een NAP hoogte bepalen op welke locatie dan ook, zo lang de GPS ontvanger van het meetsysteem maar voldoende satellietsignalen ontvangt.

Hierdoor werkt het NAP hoogte meten met GPS veel sneller. Het is effectiever. Er is maar één persoon nodig om met GPS de NAP hoogte te bepalen.

Daarnaast mochten de methoden van waterpassing of roterende laser worden gebruikt dan gebruikt men vaak het punt dat met GPS is ingemeten als basis. Bij deze laatste twee methoden is bovendien nog rekenwerk nodig. Er moet worden opgeteld en afgetrokken, wat kan leiden tot fouten.

Bij het gebruik van GPS voor het meten van een NAP hoogte is dat niet het geval.

Slotconclusie over NAP hoogte meten

Dit was een heel artikel over NAP hoogte meten. Er is veel over dit onderwerp van GPS landmeten te melden. We hopen dan ook dat u er in ieder geval een aantal zaken van heeft opgepikt en dat u daar u voordeel mee kunt doen.

Echter is alles wat in dit artikel is geschreven theorie. Als u deze theorie in de praktijk wilt brengen dan kan dat.

U kunt namelijk via deze website een GPS meetsysteem proberen of kopen. Wanneer u dat doet dan kunt u wat u door het lezen van dit artikel over NAP hoogte meten direct in de praktijk brengen. En u kunt zien of het werken met onze GPS meetapparatuur iets voor u is.

Natuurlijk krijgt u wanneer u één van onze GPS meetsystemen probeert of koopt nog een korte en duidelijke uitleg, zodat u direct ermee aan de slag kunt.

Mocht u eerst een demonstratie willen dan kunt u die hier boeken. Bij een demonstratie of een korte uitleg kunt u ook nog specifieke vragen stellen over NAP hoogte meten.